شعله‌گیر (Flame Arrestor) تجهیزی است که روی خطوط لوله یا ورودی یک محفظه نصب می‌شود و در صورت بروز هرگونه احتراق احتمالی در سیستم، از انتقال شعله به وجود آمده جلوگیری می‌کند. این تجهیز گرمای ناشی از شعله را جذب کرده و آن را متوقف یا محدود می‌کند. به این ترتیب تجهیز یا خطوط لوله را در مقابل اشتعال محافظت می‌کند. استفاده از شعله‌گیر در خطوط لوله و مخازنی که سیال قابل اشتعال در آنها جریان دارد، ضروری است.

شعله‌گیر

نمای کلی چگونگی مهار شعله توسط یک شعله‌گیر

شعله گیر SEWON

در سال 1990 شرکت SEWON کره جنوبی تولید انواع Flame Arrestor را آغاز نموده و ظرفیت تولید و فعالیت‌های صادرات و واردات خود را توسعه بخشید. این شرکت تا به امروز موفق به کسب گواهینامه‌های بسیاری مانند ISO 9002، ISO 9001:2000، ISO 14001، 94/9/EC و ISO45001 شده است. در حال حاضر زمینه فعالیت شرکت SEWON تولید انواع دستگاه‌های تخلیه (Venting Device) و تجهیزات ایمنی (Safety Device) است.

Flame Arrestor SEWON

انواع SEWON Flame Arrestor

شرکت SEWON مدل‌های مختلف Flame Arrestor را در سایزهای متفاوت با توجه به کاربرد آن‌ها و گروه‌های گازی مشخص شده تولید می‌کند. این مدل‌ها که به شرح زیر هستند:

  • شعله‌گیر مدل SFC: این مدل به صورت افقی و در انتهای خط نصب می‌شود و سایزهای زیر 6 اینچ آن از پایداری بیشتری برای جلوگیری از گسترش شعله دارند.
  • شعله‌گیر مدل SFE: این مدل به صورت افقی در خط لوله نصب می‌شود، دو جهته بوده و دارای توانایی بالایی در فرونشاندن شعله است.
  • شعله‌گیر مدل SFG: این مدل می‌تواند به صورت عمودی یا افقی در خط لوله نصب شود و حتما باید به اندازه 20 برابر قطر خط لوله دورتر از منبع اشتعال نصب گردد.
  • شعله‌گیر مدل SFH: این مدل می‌تواند به صورت عمودی یا افقی در خط لوله نصب شود و مزیت آن امکان تعمیر بسیار آسان آن است.
  • شعله‌گیر مدل SFK: این مدل مستقیما در لوله نصب می‌شود و مناسب خطوط لوله با سایز کوچک است.
  • شعله‌گیر مدل SFL: این مدل می‌تواند به صورت افقی یا عمودی در خط لوله نصب شود و مزیت آن نصب بسیار آسان است.
  • شعله‌گیر مدل SFO: این مدل در انتهای خط لوله نصب می‌شود. مزیت آن بی نیازی از هر گونه تعمیرات و همچنین بازرسی آسان است.
  • شعله‌گیر مدل SFD: این مدل به صورت افقی یا عمودی در خط لوله نصب می‌شود و به صورت اختصاصی برای کاهش موج فشار و شوک تولید شده در اثر اشتعال طراحی شده است.
  • شعله‌گیر مدل SFJ: این مدل به صورت عمودی در خط لوله نصب می‌شود و هنگامی استفاده می‌شود که داخل خط لوله یک زاویه 90 درجه وجود داشته باشد.
  • شعله‌گیر مدل STA: این مدل به صورت افقی در خط لوله نصب می‌شود و دارای یک شیر گرمایی است که به محض ذوب شدن نگهدارنده فیوز در اثر حضور آتش، بسته می‌شود. بنابراین، نگهدارنده فیوز بدون نیاز به باز کردن کل سیستم قابل تعویض است.
  • شعله‌گیر مدل STA + SFH: این مدل به صورت افقی در خط لوله نصب می‌شود. به طور معمول شعله گیر مدل STA به صورت ترکیبی با مدل SFH استفاده می‌شود.

SEWON Flame Arrestors

SFE flame arrestorSFC flame arrestorSFH flame arrestor
مدل SFEمدل SFCمدل SFH
SFG flame arrestorSFL flame arrestorSFK flame arrestor
مدل SFGمدل SFLمدل SFK
SFD flame arrestorSFO flame arrestorSTA flame arrestor
مدل SFDمدل SFOمدل STA
SFJ flame arrestorSTA + SFH flame arrestor
مدل SFJمدل STA + SFH

کاربرد Flame Arrestor

شعله‌گیر در تمام صنایعی که در آن‌ها امکان ایجاد اشتعال وجود دارد به کار می‌رود. از جمله این صنایع می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • صنایع پالایش و پتروشیمی
  • خطوط لوله و انتقال گاز طبیعی
  • تجهیزات بازیافت بخار
  • دودکش‌ مشعل‌های صنعتی
  • هواکش مخازن ذخیره (علاوه بر جلوگیری از عبور شعله، از ورود حشرات و ذرات گرد و غبار به درون مخزن جلوگیری می‌کند.)

اجزای  شعله گیر

اجزای اصلی یک شعله‌گیر معمولا شامل موارد زیر است:

  • بدنه (Body)
  • المنت شعله (Flame Element)
  • المنت هوزینگ (Housing Element)
  • پیج و مهره (Stud Bolts & Nuts)

این بخش ها در شکل‌های زیر نشان داده شده اند.

اجزای Flame Arrestor

المنت شعله‌گیر

استاندارهای طراحی و ساخت شعله‌گیر SEWON

استانداردهای طراحی و ساخت شعله‌گیر به شرح زیر هستند:

  • ANSI/ASME B16.5 (Flanges)
  • KS/JIS 10K (Flanges)
  • ATEX IIB3 Certificate 1/3- 2/3- 3/3
  • SPEC: KS Q ISO 45001: 2016/ ISO 45001:2018
  • SPEC: KS Q ISO 9001: 2015
  • SPEC: KS Q ISO 14001: 2015
  • EN 10204.3.1 (Material)
  • NACE MR-0175/0103 (Hardness)

لازم به ذکر است شرکت SEWON به هنگام تحویل تجهیز Flame Arrestor مدارک مربوط به تست های زیر را به مشتری ارائه می‌دهد:

  • Material Test Certificate
  • Mill Test Certificate
  • Flash back Test Certificate
  • Visual & Dimension Check

نحوه انتخاب Flame Arrestor مناسب

برای انتخاب یک Flame Arrestor مناسب لازم است موارد زیر مد نظر قرار گیرند:

  • محل بهینه نصب Flame Arrestor (In Line/ End Line)
  • سایز خط لوله
  • نوع گاز درون لوله برای مشخص شدن گروه گازی
  • نوع Flame Arrestor (Deflagration/Detonation)
  • جنس شعله‌گیر سازگاز با بخارات گروه های مختلف مواد شیمیایی
  • فشار و دمای اولیه سیستم
  • ساختار خط لوله
  • افت فشار قابل قبول جریان

یکی از موارد مهم به هنگام انتخاب شعله‌گیر، توجه به دسته بندی مواد و گازها از نظر میزان اشتعال پذیری است. مطابق دسته بندی National Electric Code، مواد شیمیایی بر اساس خواص سوختن و اشتعال به گروه‌های مختلفی تقسیم می‌شوند که در جدول زیر نشان داده شده است. این دسته بندی بر اساس MESG (Maximum Experimental Safe Gap)، حداکثر فشار انفجاری و حداقل دمای شعله انجام شده است.

ماده شیمیاییگروه گازی
استیلنA
بوتادئین، اتیلن اکسید، هیدروژن، گازهای تولیدی با بیش از 30% حجمی هیدروژن، پروپیلن اکسیدB
استالدهید، سیکلوپروپان، دی اتیل اتر، اتیلن، دی متیل اتر هیدرازین، unsymmetricalC
استون، اکریلونیتریل، آمونیاک، بنزن، بوتان، 1-بوتانول، 2-بوتانول، n-بوتیل استات، ایزوبوتیل استات، اتان، اتانول، اتیل استات، اتیلن دی‌کلرید، بنزین، هپتان‌ها، هگزان‌ها، ایزوپرن، متان (گاز طبیعی)، متانول، 3-متیل-1-بوتانول (ایزوآمیل الکل)، متیل ایزوبوتیل، کتون، 2-متیل-1-پروپانول، 2-متیل-2-پروپانول، نفتا، اکتان‌ها، 1-پنتانولD

مواد مورد استفاده در ساخت شعله‌گیر

شرکت SEWON برای ساخت قسمت‌های مختلف انواع شعله‌گیر بنا به شرایط عملیاتی واحد و درخواست مشتری از مواد متفاوتی استفاده می‌کند که به شرح زیر هستند.:

قسمت تجهیزجنس
بدنه (Body)فولاد کربنی، فولاد ضد زنگ (S.S. 304/316)، آلومینیوم، هستلوی، مونل، اینکونل
المنت شعله (Flame Element)فولاد ضد زنگ (S.S. 304/316)، هستلوی، مونل، اینکونل
المنت هوزینگ (Element Housing)فولاد ضد زنگ (S.S. 304/316)، هستلوی، مونل، اینکونل
پیچ و مهره (Stud Bolts & Nuts)فولاد کربنی، فولاد ضد زنگ (S.S. 304/316)